Een vloer egaliseren is vaak de eerste stap voordat je laminaat, pvc of tapijt legt: een nieuwe vloer wordt nooit vlakker dan de ondergrond. Met egaline maak je van een hobbelige betonvloer of oude tegelvloer een strak, vlak oppervlak. Hieronder lees je wanneer het nodig is, hoe je voorstrijkt, mengt en giet, en hoe lang de egaline moet drogen.
In het kort
- Controleer de vloer met een rechte lat van 2 meter voordat je begint.
- Voorstrijken is verplicht: het zorgt voor hechting en voorkomt luchtbellen.
- Meng nauwkeurig met de voorgeschreven hoeveelheid water en giet zonder pauzes.
- Reken als vuistregel op ongeveer een dag droogtijd per millimeter.
Wanneer moet je een vloer egaliseren?
Niet elke vloer hoeft geëgaliseerd te worden. Voor laminaat en houten vloeren met een ondervloer is een afwijking van ongeveer 2 à 3 mm over een lat van twee meter meestal acceptabel. Voor dunne vloeren die je lijmt, zoals pvc, marmoleum of tapijt, is de eis veel strenger: elke kuil of naad tekent zich op den duur door in de vloer.
Controleer de vloer met een rechte lat van twee meter of een lange waterpas. Leg hem in verschillende richtingen neer en meet met een duimstok hoe groot de spleten eronder zijn. Markeer de diepste en hoogste punten met krijt, zodat je weet waar je mee te maken hebt.
Typische situaties waarin egaliseren nodig is: een oude betonvloer met kuilen en scheurtjes, een tegelvloer met brede voegen waarover je pvc wilt leggen, of een vloer waarvan je de oude lijmresten niet helemaal schoon krijgt.
Welke egaline voor je vloer kies je?
Egaline is een zelfnivellerende cementgebonden of anhydrietgebonden mortel die je met water aanmaakt. Na het gieten loopt hij grotendeels vanzelf vlak. Er zijn verschillende soorten, elk met een eigen laagdikte en toepassing.
| Soort egaline | Laagdikte (ongeveer) | Geschikt voor |
|---|---|---|
| Standaard egaline | 1 tot 10 mm | Betonvloeren en dekvloeren onder pvc, laminaat of tapijt |
| Dikke laag egaline | 5 tot 30 mm | Grote hoogteverschillen in één keer opvangen |
| Vezelversterkte egaline | 3 tot 30 mm | Houten vloeren en ondergronden die iets kunnen bewegen |
| Snelle egaline | 1 tot 10 mm | Als de vloer dezelfde of volgende dag al belegd moet worden |
Reken voor het verbruik met ongeveer 1,5 tot 1,7 kg poeder per vierkante meter per millimeter laagdikte. Wil je 20 m² gemiddeld 4 mm ophogen, dan heb je dus zo’n 130 kg nodig, oftewel ruim vijf zakken van 25 kg. Neem altijd een zak extra: aanmaken halverwege omdat je tekortkomt, geeft een zichtbare naad.
Benodigdheden
- Egaline (bereken het verbruik plus één zak extra)
- Voorstrijk passend bij de ondergrond
- Twee grote emmers van minstens 30 liter
- Boormachine met mengspiraal (minimaal 1000 watt)
- Spaan of egaliseerrakel, eventueel een stekelroller
- Spikeschoenen of spijkerschoenen
- Randisolatiestrook en kit of acrylaatkit
- Maatemmer, stofzuiger, stofmasker en handschoenen
Egaline aanbrengen in 6 stappen
Plan de klus zo dat je zonder onderbreking kunt doorwerken. De meeste egaline is ongeveer 20 tot 30 minuten verwerkbaar. Werk je in een grotere ruimte, vraag dan iemand om te helpen: de één mengt, de ander giet en verdeelt.
1. Ondergrond schoonmaken en herstellen
Verwijder losse delen, oude lijm, verfresten en vet. Schuur of krab hardnekkige lijmresten weg en zuig de vloer daarna grondig. Grote gaten en scheuren vul je eerst met een reparatiemortel. Losse tegels moet je vastzetten of verwijderen; egaline maakt een slechte ondergrond niet steviger.
2. Randen en openingen afdichten
Plak langs alle muren een randisolatiestrook van schuim. Die vangt de werking van de vloer op en voorkomt dat de egaline aan de muur hecht. Dicht naden langs leidingen, afvoeren en kieren bij drempels af met kit, anders loopt de dunne mortel weg naar de kruipruimte of de buren.
3. Voorstrijken
Voorstrijk is onmisbaar. Het zorgt voor hechting en voorkomt dat de ondergrond het water uit de egaline zuigt, waardoor er luchtbellen en krimpscheurtjes ontstaan. Gebruik een voorstrijk die past bij je ondergrond: een poreuze betonvloer vraagt een ander product dan gladde tegels of hout. Laat de voorstrijk drogen volgens de verpakking, meestal enkele uren tot een nacht.
Let op
Egaline op een niet voorgestreken ondergrond kan loslaten, scheuren of vol pinholes komen te zitten. Sla deze stap nooit over, ook niet bij een vloer die er schoon en strak uitziet.
4. Egaline mengen
Doe eerst de voorgeschreven hoeveelheid schoon, koud water in de emmer, meestal ongeveer 5 tot 6 liter per zak van 25 kg. Strooi daarna het poeder erbij terwijl je mengt met de mengspiraal op laag toerental. Meng ongeveer twee à drie minuten tot er een klontvrije, vloeibare massa ontstaat. Voeg nooit extra water toe om het makkelijker te maken: de egaline wordt dan zwakker en krimpt meer.
5. Gieten en verdelen
Begin in de hoek die het verst van de deur ligt en werk naar de uitgang toe. Giet de egaline in banen en verdeel hem met de spaan of rakel op de gewenste dikte. Giet de volgende emmer direct tegen de vorige baan aan, zodat de randen in elkaar overlopen. Met spikeschoenen kun je over de natte vloer lopen zonder diepe voetstappen achter te laten.
6. Ontluchten en laten uitharden
Rol na het verdelen met een stekelroller door de natte egaline. Daarmee haal je luchtbellen eruit en help je de mortel vlak te vloeien. Sluit daarna de ruimte af en voorkom tocht, felle zon en verwarming op volle stand. Te snel drogen geeft scheurtjes.
Tip
Zet de zakken klaar op een rij en snijd ze vooraf open. Leg naast elke zak een volle maatemmer water. Zo hoef je tijdens het mengen niet te zoeken en blijft het ritme strak, wat je terugziet in een naadloze vloer.
Egaline droogtijd: wanneer kun je verder?
Na een paar uur kun je meestal al voorzichtig over de egaline lopen, maar dat betekent niet dat je meteen je nieuwe vloer kunt leggen. De droogtijd hangt af van het soort egaline, de laagdikte, de temperatuur en de ventilatie. Als vuistregel geldt ongeveer één dag per millimeter voor de eerste paar millimeters, en daarna langer per extra millimeter.
| Laagdikte | Beloopbaar na | Klaar voor laminaat | Klaar voor pvc of lijmen |
|---|---|---|---|
| 3 mm | 3 tot 4 uur | Na ongeveer 1 tot 2 dagen | Na ongeveer 3 dagen |
| 5 mm | 4 tot 6 uur | Na ongeveer 3 dagen | Na ongeveer 5 tot 7 dagen |
| 10 mm | 6 tot 8 uur | Na ongeveer 1 week | Na ongeveer 2 weken |
Deze tijden gelden bij ongeveer 20 °C en een normale luchtvochtigheid. Bij een koude vloer of een vochtige ruimte duurt het langer. Twijfel je, leg dan een stuk plastic folie van een vierkante meter op de vloer en plak de randen af. Is de onderkant van de folie na een dag nog beslagen, dan is de vloer te nat om te beleggen.
Egaliseren vloer: veelgemaakte fouten
De meeste problemen met egaline ontstaan niet bij het gieten, maar bij de voorbereiding of het mengen. Met deze lijst voorkom je de bekendste valkuilen.
- Te veel water toevoegen, waardoor de egaline zacht wordt en gaat stuiven.
- Een vloer niet voorstrijken of de voorstrijk niet laten drogen.
- In meerdere keren aanmaken met pauzes ertussen, waardoor er zichtbare randen ontstaan.
- Gaten niet dichtzetten, zodat de egaline wegloopt en kuilen achterlaat.
- Direct de verwarming hoog zetten, waardoor de toplaag te snel droogt en scheurt.
Zie je na het drogen nog kleine braampjes of randjes, schuur die dan weg met een schuurblok of schuurmachine met korrel 40 tot 60. Zuig de vloer daarna weer goed stofvrij voordat je verder gaat.
Egaline of een nieuwe dekvloer?
Egaline is bedoeld om oneffenheden van enkele millimeters tot een paar centimeter weg te werken. Zijn de hoogteverschillen in je ruimte groter, bijvoorbeeld 4 tot 5 cm tussen twee kamers, dan wordt egaline duur en is een nieuwe zandcement dekvloer of een droge ondervloer van vloerplaten op een egalisatiekorrel vaak slimmer. Zo’n droog systeem is licht, je kunt er snel op verder en het isoleert ook nog wat.
Twijfel je over de draagkracht van een oude vloer, bijvoorbeeld een houten balklaag die doorbuigt of een betonvloer met grote scheuren, laat dan eerst een vakman meekijken. Egaline voegt gewicht toe en lost een constructief probleem niet op. In de meeste woonkamers en slaapkamers is een laag van een paar millimeter echter prima zelf te doen.
Aan de slag
Een egaline vloer is geen moeilijke klus, maar wel een klus waarbij voorbereiding en tempo alles bepalen. Maak de ondergrond schoon, strijk voor, meng nauwkeurig en giet zonder pauzes. Geef de egaline daarna de tijd om goed uit te drogen. Is je vloer straks mooi vlak, dan kun je verder met de afwerking, bijvoorbeeld met onze uitleg over zelf laminaat leggen.
Veelgestelde vragen over vloer egaliseren
Ja, maar gebruik dan een vezelversterkte egaline en een voorstrijk die geschikt is voor hout. Schroef losse planken eerst goed vast en dicht kieren af. Hout werkt altijd een beetje, dus een gewone egaline kan gaan scheuren.
Dat verschilt per product. Standaard egaline is meestal geschikt tot ongeveer 10 mm, terwijl speciale dikke egaline tot 30 mm of meer kan. Kijk altijd op de verpakking en kies bij grote hoogteverschillen een product dat daarvoor bedoeld is.
Ja, als de tegels vast liggen en schoon en vetvrij zijn. Ontvet de tegels en gebruik een voorstrijk die op gladde, niet-zuigende ondergronden hecht. Zo vul je ook meteen de voegen op.
Scheurtjes ontstaan meestal doordat de egaline te snel is gedroogd door tocht, zon of verwarming, of doordat er te veel water is gebruikt. Ook een niet voorgestreken ondergrond kan krimpscheuren veroorzaken. Kleine haarscheurtjes kun je vullen, grote scheuren wijzen op een probleem in de ondergrond.
Meestal is licht schuren met korrel 40 tot 60 genoeg om randjes en braampjes te verwijderen. Zuig de vloer daarna goed stofvrij en breng eventueel opnieuw een voorstrijk aan als de pvc-lijm dat voorschrijft.
