Plaktegels zijn de snelste manier om een gedateerde tegelwand een nieuwe uitstraling te geven, zonder hakken, lijmen of voegen. Je plakt ze zo op de bestaande tegels of een gladde wand, en een keukenachterwand is vaak binnen een middag klaar. Hieronder lees je welke soorten er zijn, waar ze wel en niet geschikt voor zijn en hoe je plaktegels aanbrengt zodat ze strak blijven zitten.
In het kort
- Er zijn tegelstickers, vinyl plaktegels, 3D-gel tegels en zelfklevende pvc-panelen.
- Ontvetten is de belangrijkste stap: vet en zeepresten zijn de grootste oorzaak van loslaten.
- Houd minimaal 15 tot 20 cm afstand van een gaskookplaat.
- In de douche alleen panelen gebruiken die uitdrukkelijk geschikt zijn voor natte ruimtes.
Wat zijn plaktegels precies?
Plaktegels zijn dunne, zelfklevende panelen die eruitzien als echte tegels. Ze hebben een lijmlaag aan de achterkant met een beschermfolie die je eraf trekt. Er zijn grofweg drie soorten, die elk anders werken en er anders uitzien.
| Soort | Dikte (ongeveer) | Uitstraling | Geschikt voor |
|---|---|---|---|
| Tegelstickers | 0,1 tot 0,3 mm | Plat, je plakt per tegel een sticker | Bestaande tegels een ander dessin geven |
| Vinyl plaktegels | 1 tot 2 mm | Plat met lichte structuur, grote vellen | Keukenachterwand, toilet, wanden zonder veel vocht |
| 3D-gel plaktegels | 2 tot 4 mm | Glanzend met reliëf, voegen lijken echt | Keukenachterwand, wastafelwand |
| PVC-wandpanelen (zelfklevend) | 2 tot 5 mm | Strak, grote panelen met tegelprint | Badkamerwanden en grotere oppervlakken |
Tegelstickers plak je op elke tegel afzonderlijk, waardoor de bestaande voegen zichtbaar blijven. Dat is ideaal als je tevreden bent met het formaat van je tegels maar het patroon wilt veranderen. Vinyl en 3D-gel plaktegels dekken juist een heel stuk wand af, inclusief de voegen eronder.
Plaktegels keuken: waar let je op?
De keukenachterwand is de populairste plek voor plaktegels. Ze zijn makkelijk schoon te houden en geven de keuken in korte tijd een andere sfeer. Toch zijn er een paar aandachtspunten.
Plak ze niet direct achter een gaskookplaat. De meeste plaktegels zijn bestand tot ongeveer 60 à 80 °C, en achter een gaspit wordt het al snel warmer. Houd minimaal 15 tot 20 cm afstand, of plaats een glazen of rvs spatscherm achter de kookplaat. Achter een inductieplaat is het minder kritisch, maar ook daar is wat afstand verstandig.
Vet en spatten zijn de grootste vijand van de lijmlaag. Ontvet de oude tegels daarom extra grondig voordat je begint. Na het plakken maak je de tegels schoon met een zachte doek en een mild sopje; schuursponsjes en agressieve ontvetters kunnen de toplaag dof maken.
Plaktegels badkamer: kan dat?
In de badkamer moet je kritisch kiezen. Rond de wastafel, in het toilet en op wanden buiten de douche werken plaktegels prima, mits je een vochtbestendige variant neemt. In de douche zelf, waar de wand dagelijks nat wordt en warm water direct op de tegels spat, laten de meeste plaktegels na verloop van tijd los.
Wil je de douchewand opknappen, kies dan voor stevige zelfklevende pvc-wandpanelen die uitdrukkelijk geschikt zijn voor natte ruimtes, en kit de randen en naden waterdicht af met sanitairkit. Zorg daarnaast voor een goede ventilatie: hoe sneller de badkamer na het douchen droog is, hoe langer plaktegels en kitranden meegaan.
Let op
Plaktegels zijn geen waterdichte laag. Zitten er scheuren in de oude tegels of voegen, of laat het tegelwerk al los, dan kan er vocht achter komen dat je niet meer ziet. Herstel zulke plekken eerst, anders verstop je een probleem dat later schimmel of houtrot geeft.
Plaktegels aanbrengen in 6 stappen
De ondergrond bepaalt of plaktegels jaren blijven zitten of na een paar maanden gaan krullen. Neem dus vooral de tijd voor de voorbereiding. Het plakken zelf gaat daarna verrassend snel.
Benodigdheden
- Plaktegels (oppervlakte plus ongeveer 10% extra)
- Ontvetter en een schone doek, eventueel spiritus
- Waterpas of laser, rolmaat en potlood
- Scherp afbreekmes en een metalen liniaal
- Aandrukroller of een zachte spatel
- Föhn voor rondingen en hoeken
- Sanitairkit of acrylaatkit voor de randen
1. Oppervlak ontvetten en drogen
Maak de wand grondig schoon met een ontvetter of een sopje met wat soda en spoel na met schoon water. Neem daarna alles nog een keer af met een doek met spiritus, zodat er geen vet of zeepresten achterblijven. Laat de wand helemaal drogen, liefst een paar uur.
2. Ondergrond controleren
Plaktegels hechten het best op gladde, harde ondergronden zoals tegels, glas, gelakt hout of geverfde gipsplaat met een glanzende lak. Op kale gipsplaat, sauswerk of ruwe stuc hechten ze slecht en kunnen ze bij het verwijderen de bovenlaag meenemen. Breng daar eerst een voorstrijk en een laag zijdeglans muurverf of lak aan. Zitten er diepe voegen tussen de oude tegels, vul die dan eventueel eerst bij, want dunne plaktegels kunnen de naden doortekenen.
3. Uitzetten met een waterpaslijn
Muren en aanrechtbladen zijn zelden helemaal recht. Begin daarom niet blind langs het werkblad, maar trek met een waterpas of laser een horizontale hulplijn. Bepaal ook waar je in het midden begint, zodat je aan beide kanten even brede snijstukken overhoudt.
4. De eerste tegel plakken
Trek de beschermfolie maar voor een deel los, ongeveer 5 cm. Zet de tegel precies op je hulplijn en druk de bovenkant aan. Trek daarna de rest van de folie langzaam naar beneden weg terwijl je de tegel van het midden naar de randen aandrukt. Zo voorkom je luchtbellen. Kleine luchtbelletjes prik je door met een speld en strijk je glad.
5. Op maat snijden en randen afwerken
Meet de resterende ruimte bij hoeken, stopcontacten en kastjes nauwkeurig uit. Snijd vinyl plaktegels op een snijmat met een scherp mes langs een metalen liniaal. Bij een stopcontact zet je eerst de groep in de meterkast uit, schroef je het afdekraam los, plak je de tegel eroverheen en snijd je de opening uit. Daarna schroef je het raam terug, waardoor de snijrand mooi wordt afgedekt.
6. Aandrukken en afkitten
Rol na het plakken alle tegels nog een keer stevig aan met een aandrukroller. De lijm hecht door druk, niet door tijd alleen. Werk de aansluiting op het werkblad, de bad- of douchebak en eventueel de wastafel af met een dun kitrandje. Laat de tegels minstens 24 uur met rust voordat je ze nat maakt of schoonmaakt.
Tip
Moet een plaktegel om een hoek of een kleine ronding, verwarm hem dan kort met een föhn op een lage stand. Het materiaal wordt soepeler en laat zich beter vormen, waardoor de randen niet terugveren.
Plaktegels of tegelstickers: wat past bij jou?
Ben je vooral uitgekeken op het patroon of de kleur, maar is het tegelwerk zelf nog prima, dan zijn tegelstickers voordelig en snel. Ze kosten ongeveer 1 tot 3 euro per tegel en je kunt ook maar een deel van de tegels bestickeren, bijvoorbeeld als patroon of als accent.
Wil je een echt ander beeld met een ander tegelformaat, een metro-look of een strak paneel zonder voegen, dan kies je voor vinyl of 3D-gel plaktegels. Reken voor goede kwaliteit op ongeveer 20 tot 60 euro per vierkante meter. Dat is meer dan stickers, maar nog altijd veel minder dan nieuw tegelwerk met tegelzetter.
Houd er wel rekening mee dat plaktegels een tijdelijkere oplossing zijn dan echte tegels. Bij normaal gebruik gaan goede plaktegels ongeveer vijf tot tien jaar mee. Bij een huurwoning zijn ze ideaal, omdat je ze er bij vertrek meestal weer af kunt halen met wat warmte van een föhn.
Plaktegels verwijderen
Verwarm de tegel met een föhn tot de lijm zacht wordt en trek hem met een plamuurmes of je vingers langzaam los, onder een vlakke hoek. Lijmresten verwijder je met een doek met wat spiritus of een speciale lijmrestenverwijderaar. Op tegels gaat dat makkelijk; op een geverfde wand kan er wat verf meekomen, dus werk daar extra voorzichtig.
Ben je toch in de badkamer of het toilet bezig en loopt de afvoer al een tijdje slecht? Lees dan ook even wat je doet als je wc verstopt is, zodat je meteen alles in één keer aanpakt.
Aan de slag
Met plaktegels geef je een keuken of badkamer in een middag een frisse look, zonder stof en zonder breekwerk. Het geheim zit in de voorbereiding: ontvet goed, zet uit met een waterpas en druk alles stevig aan. Kies voor de douche een product dat echt tegen water kan, en houd achter het fornuis voldoende afstand. Bestel eerst een proefpakket of een paar losse tegels, zodat je kleur en structuur in je eigen ruimte kunt bekijken.
Veelgestelde vragen over plaktegels
Ja, als de verf goed hecht en een gladde, afwasbare laag vormt, zoals zijdeglans of hoogglans. Op matte muurverf of sauswerk hechten ze slecht. Laat nieuwe verf minstens twee weken uitharden voordat je gaat plakken.
Goede plaktegels gaan bij normaal gebruik ongeveer vijf tot tien jaar mee. Hoe beter de ondergrond is voorbereid en hoe minder hitte en vocht ze krijgen, hoe langer ze blijven zitten. Goedkope tegelstickers slijten vaak sneller.
De meeste plaktegels zijn bestand tot ongeveer 60 à 80 °C. Dat is genoeg voor een keukenachterwand, maar niet voor direct achter een gaspit. Houd daar afstand of gebruik een glazen of rvs spatscherm.
Daar zijn speciale zelfklevende vloertegels voor, meestal van vinyl of pvc en dikker dan wandtegels. Wandplaktegels zijn niet slijtvast genoeg voor de vloer. Ook vloertegels vragen een vlakke, schone ondergrond.
Gebruik een zachte doek of spons met lauw water en een mild schoonmaakmiddel. Vermijd schuursponsjes, schuurmiddel en agressieve ontvetters, want die kunnen de toplaag dof maken of krassen.
